In 1982 schreef Jaap van Rees het roemruchte artikel ‘de methode doet het niet’. Sinds die tijd is er een ware vloedgolf aan methodenboeken op de markt verschenen. Veel methoden zijn trouwens activiteitgeoriënteerd, dus uitermate geschikt om op basis van uurtje-factuurtje op mechanische wijze body shopping uit te voeren. Het is dan ook niet voor niets dat veel methodes door softwarehuizen zijn bedacht dan wel worden gepropageerd.
‘De methode doet het niet’ geldt des te sterker voor projecten die een hoge mate van creativiteit en situatieafhankelijkheid vergen. Trouwens wie haalt het in zijn hoofd als hij een fysieke architect uitnodigt een ontwerp te maken voor zijn droomhuis hem de vraag te stellen: welke methode gebruik je? Behalve een doorgeschoten theoreet of een nieuwsgierige concurrent is daar toch geen enkele zakelijke opdrachtgever of nuchtere businessmanager in geïnteresseerd. De dikte van een methodenboek is meestal recht evenredig met de mate van betutteling van de toepasser. Het boekwerk TOGAF 9.0 telt ruim 700 pagina’s2 en is zo zwaar dat je het fysiek kunt gebruiken om er tegenstanders mee knock out te slaan. Handig bij de eeuwigdurende methodenstrijd.
Op 2 februari 2009 werd versie 9.0 van TOGAF ten doop gehouden in San Diego als opvolger van versie 8.1.1, resulterend in een grote hoeveelheid extra details. Het formuleren zal een forse inspanning hebben gevergd. Probeer maar eens wereldwijd consensus te krijgen over zoiets principieels als een methodologie, zeker als er honderden partijen bij betrokken zijn. Uit de wandelgangen heb ik vernomen dat door de forse bijdragen van Capgemini en SAP het proces toch redelijk snel verlopen is.
Ik geloof heilig in ‘open source’, maar bij ‘open methodologie’ zet ik toch grote vraagtekens: democratie3 leidt meestal tot niets. Trouwens, bij de analyse van ADM kwam bij mij spontaan de afgezaagde grap naar boven: een kameel is een paard ontworpen door een democratische groep.
Bij het doorworstelen van die 728 pagina’s TOGAF wordt de lezer getrakteerd op een tamelijk onevenwichtige, weinig samenhangende en nogal gedateerde verzameling teksten met te weinig diepgang. Het informatieverkeer - de bloedsomloop van elke onderneming – ontbreekt geheel. Digitale werkruimten - de persoonlijke digitale werkruimte in het bijzonder - worden niet eens genoemd omdat de gebruiker volledig buiten beeld blijft. Architectuurprincipes lijken gezien het aantal pagina’s dat daar werkelijk aan is gewijd een ondergeschoven kindje, terwijl serieuze architectuurvisualisaties en waardevolle architectuurconcepten niet eens aan bod komen. ADM, het hart van TOGAF, is een onduidelijk mengseltje van architectuur, engineering, IT-governance en projectmanagement. Ik ben trouwens nog geen weldenkende architect tegengekomen die mij de logica achter dit schema heeft kunnen uitleggen noch de plausibiliteit van de verschillende pijltjes. Trouwens, het hele TOGAF-document overziend valt mij op dat 38,9% handelt over IT-Governance en projectmanagement, 39,4% over engineering en slechts 21,7% over architectuur.
Gelukkig biedt TOGAF een redelijk triviaal, rigide stappenplan voor alle architectuurfasen, zalig voor het uurtje-factuurtje in elkaar zetten van een architectuur.
Als je de rol en taken van een architect in TOGAF beschouwt, dan krijgt de architect naast zijn eigen werkzaamheden ook een groot deel van de werkzaamheden van de CIO, de businessconsultant, -strateeg, de programmamanager, de engineer en zelfs de innovator op zijn bord. Kortom, hij wordt de belangrijkste man na de CEO. Dat lijkt mij toch wel een beetje opgeklopt?
Toegegeven, er zitten ook nuttige ideeën in TOGAF 9.0, maar ja die kans loop je snel bij 728 pagina’s met een dergelijke heterogene groep.
Rond TOGAF ontstaat een ware IT-sekte: je bent in TOGAF of je begrijpt niets van het vakgebied. Sommige TOGAF-bekeerden stellen zelfs dat iedere professionele architect eigenlijk in TOGAF zou moeten zijn gecertificeerd4. Ik heb op dit moment überhaupt nog moeite met het certificeren van architecten, laat staan het certificeren op basis van een boek.
Ik hoopte dat na het uiteenspatten van de internetbubbel we weer met de benen op de grond waren gekomen. Helaas, al heel snel kregen we het luchtkasteel ‘second life’, gevolgd door een SOA-besmetting en nu dan een kind met een waterhoofd ‘TOGAF’. Waar heeft de business - die IT toch broodnodig heeft - dit aan te danken? Ik neem aan dat de opdrachtgever van architectuur nuchterder zal reageren op deze TOGAF-gekte met een houding ‘architecten, dat jullie onderling met TOGAF bezig zijn boeit mij weinig, maar val mij er niet mee lastig!’5. Ik voorzie trouwens een goudmijn voor opleidingsinstituten6 en consultants, want iedere onderneming die haar IT een beetje op orde wil hebben, kan volgens de TOGAF-indoctrinatiemachine niet zonder TOGAF7. Wellicht zullen sluwe consultants instrumenten propageren waarmee TOGAF-compliancy of zelfs de TOGAF-maturity kan worden gemeten?8
Een roemruchte vakbroeder bij Capgemini schreef mij dat er nu een echte wereldstandaard is op het gebied van architectuur. Hij bedoelde natuurlijk een wereldstandaard opgesteld/opgelegd door de bouwers9 van deze wereld. En dat terwijl architectuur toch eigenlijk thuishoort aan de vraagkant. NORA 2.0 had als waarschuwende ondertitel: ‘vóór en dóór architecten’. Ik vind dat in de bijsluiter van TOGAF 9.0 dient te worden opgenomen: ‘vóór en dóór bouwers, uitermate schadelijk voor de creativiteit van architecten’.
Concluderend: TOGAF is een architectuurframework dat zijn wortels heeft in een technisch architectuurframework ontwikkeld door DoD, dat eigenlijk slechts bedoeld was als hulpmiddel voor het informatiemanagement. Het lijkt mij twijfelachtig dat TOGAF ooit deze valse start zal kunnen overstijgen. Als ik de losse eindjes in dit document overzie, vrees ik voorts dat TOGAF 10.0 minstens 1000 pagina’s gaat tellen.
Mijn advies is te stoppen met dit initiatief en een (wereld)standaard te ontwikkelen vanuit de vraagkant, dus een standaard ontwikkeld door onafhankelijke architecten10 en gedragen door de businessmanagers van grote ondernemingen/instellingen.
1 Gepubliceerd in verkorte vorm in de Automatisering Gids, 27 maart 2009, nummer 13, pagina 16. 2 Naast die 700 pagina’s is er trouwens nog ruimte voor duizenden pagina’s nadere uitleg. 3 Plato constateerde al 2500 jaar geleden dat democratie de één na slechtste regeringsvorm is en dat geldt zeker voor IT-projecten/IT-beslissingen. 4 Jammer genoeg moeten alle TOGAF 8.1.1 gecertificeerden opnieuw examen doen in TOGAF 9.0. En dat terwijl ‘TOGAF 8.1.1 gecertificeerd’ veel gründlicher klinkt dan ‘TOGAF 9.0 gecertificeerd’. 5 Er zijn drie categorieën architectuurdocumenten: voor de opdrachtgever/businessmanagers, voor de architecten onderling, voor de bouwer. TOGAF is alleen voor de architecten onderling! 6 Ik vrees opleidingen door docenten die nauwelijks voldoende praktijkervaring hebben met architectuur. Je weet wel, van die beroepspraters: ‘geef mij de transparanten en ik doe wel even de cursus, maakt niet uit waarover’. 7 En, er wordt nog steeds makkelijker verdiend met praten dan met werken. 8 Was dat ook al niet met SOX? 9 Die bouwinvloed zit trouwens ook overduidelijk in DYA, de architectuurmethode met de grootste mindshare in Nederland. Onderwerpen als ‘strategische dialoog’, ‘ontwikkelen zonder architectuur’, ‘projectstartarchitectuur’ en de te grote nadruk op het applicatielandschap tonen dat wij hier te maken hebben met een architectuuraanpak opgesteld door een bouwer uitsluitend ten behoeve van het bouwen. 10 Onafhankelijke architecten zijn architecten die volledig zelfstandig opereren of die op de loonlijst staan van een onafhankelijk, onpartijdig architectenbureau dan wel architecten die in dienst zijn van een consultancybureau dat geen bouwactiviteiten uitvoert (direct noch indirect).
Reacties (99)
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 30-03-2009 19:54
Hoi Daan,
Bij deze even een korte reaktie op jouw column (ik zal TOGAF inhoudelijk niet verdedigen; dat laat ik graag over aan de auteurs van TOGAF). Ik ben met je eens dat TOGAF de scherpte mist die wenselijk is en dat de oorzaak ongetwijfeld ligt in het standaardisatieproces. Zoals ik in een eerder artikel aan gaf zitten er wel veel interessante zaken in TOGAF, maar wordt je niet echt aan de hand genomen om te bepalen wat nuttig is in een specifieke situatie. Het is lastig om te bepalen wat de essentie is tussen al die interessante zaken. TOGAF is dan ook niet iets voor de beginnende architect, maar is vooral iets dat je als ervaren architect erbij stopt in je gereedschapskist.
Uiteindelijk is het de kennis en ervaring van de architect die het verschil maakt tussen een succesvol of een gefaalde architectuur. Zoals ik op de Open Group conferentie in Londen ook zal toelichten is een pragmatische en doelgerichte aanpak voor architectuur noodzakelijk. Als je TOGAF goed leest dan leent het zich goed voor een dergelijke pragmatische aanpak (je moet inderdaad wel wat pagina's lezen om dat te zien ;-)). Daarnaast denk ik dat het voortbouwen op standaarden en initiatieven zoals TOGAF uiteindelijk wel leidt tot een verdere volwassenheid van ons vakgebied.
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 09-04-2009 06:06
Daan Rijsenbrij bewijst met zijn column dat er nog steeds genoeg architecten zijn die liever over architectuur kissebissen dan dat ze er feitelijk een maken.
Ron Tolido, Erik Proper
-- De redactie moedigt de professionele discussie aan maar keurt persoonlijke aanvallen af. Niet alleen kan dit betrokkenen onterecht schade toebrengen ook kan het een eveneens ongewenste op de persoon gerichte tegenaanval uitlokken. --
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 30-03-2009 21:52
Danny,
Dank voor jouw volwassen reactie. Zoals ik ook al aangaf zitten er een aantal goede ideeën in TOGAF, maar die zijn een beetje ondergesneeuwd.
De verdediging van TOGAF door de auteurs zoals jij schrijft, komt niet echt op gang zoals je in de reactie van de heren van Capgemini kunt lezen. Jammer, maar zij dulden geen tegenspraak.
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 30-03-2009 21:55
Ron,
Ik vind het jammer dat jij niet wat inhoudelijker reageert op mijn column. Het lijkt nu net alsof ik een open zenuw heb geraakt bij Capgemini. Trouwens, waarom zou een bouwclub zich moeten bekommeren om architectuur. Het is voor hen veel belangrijker dat ze het functioneel ontwerp kunnen lezen en daaruit professioneel kunnen bouwen.
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 31-03-2009 08:40
Daan,
Ik sluit me bij Danny aan. Ongetwijfeld is er van alles op TOGAF af te dingen, maar er is door een zeer grote groep architecten consensus over bereikt en het vormt een nuttig stuk gereedschap. Elke \'methode\' die alleen door een eenzame goeroe wordt gepraktiseerd, maar die niet overdraagbaar is, biedt geen oplossing voor het opleiden van architecten (en we zijn het er vast over eens dat daaraan grote behoefte is). Karel Appels \"ik rotzooi maar wat aan\" maakt de tekenles op school niet overbodig.
Verder vindt ik je opiniestuk erg tendentieus geschreven, met termen als \"triviaal\", \"rigide\" en \"sekte\". Dat draagt niet bij aan een volwassen discussie en je oproep aan Ron voor een inhoudelijke reactie vind ik dan ook een gotspe. Blijkbaar wil je je afzetten tegen wat je denigrerend de \"bouwers\" noemt. Dat lijkt me bepaald niet de manier om het vakgebied vooruit te helpen.
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 31-03-2009 09:17
Marc,
Dank voor jouw openhartige reactie.
Ik ben beslist geen voorstander van een methode van een ‘eenzame’ goeroe. Ik ben überhaupt geen voorstander van een (activiteitgeoriënteerde) methode op architectuurgebied, wellicht wel voor engineering.
Consensus impliceert niet dat er een waardevol product ligt.
Natuurlijk ben ik voorstander van architectenopleidingen. Ik ben niet voor niets twee keer hoogleraar geweest, en heb jaren geleden de masteropleiding van Capgemini op de rails gezet. Juist omdat het belangrijk is dat er meer architecten komen.
Ik zet mij niet af tegen de bouwers. Aan professioneel bouwen is grote behoefte gezien de stand van zaken van de IT en de IT-projecten bij veel ondernemingen. En ik denk dat er naast te weinig architecten, zeer zeker te weinig vakbekwame engineers zijn. Op goede engineers moet je als onderneming zeer zuinig zijn en goed opleiden.
Vriendelijke groet, Daan.
PS Ik vind het trouwens jammer dat jij en Ron jullie publicaties in AG niet inbrengen op VNA zodat de architectuurgemeenschap beide kanten van de medaille kan zien.
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 31-03-2009 09:20
Daan,
Wellicht dat je tot op heden geen enkele inhoudelijke reactie hebt gekregen omdat de opmaak van je artikel niet duidelijk maakt dat je vanuit een lijst van zeven punten kijkt naar de wereld. Zeg maar de Schaal van Rijsenbrij.
Er is niets mis lijkt mij in het hanteren van een normenkader. Het werkt objectiviteit in de hand.
Voor andere lezers van deze thread zet ik de zeven punten even duidelijker onder elkaar:
1. Het informatieverkeer in de onderneming
2. Digitale werkruimten van de gebruiker
3. Architectuurprincipes
4. Architectuurvisualisaties
5. Multidisciplinaire aanpak van de architect
6. Architectuurfasen en stappenplan
7. Rollen en taken van een architect
Dit zijn stuk voor stuk belangrijke onderwerpen voor architecten. Ik geef Daan groot gelijk als hij het belang van deze onderwerpen onder de aandacht brengt. Omdat ik niet objectief overkom als ik iets over TOGAF zeg, nodig ik graag studenten van universiteiten uit om aan de hand van deze zeven punten van Daan een paper te schrijven over TOGAF. Ze dienen dan in iedergeval Danny, Marc, Ron, Erik, Daan en anderen te interviewen.
Het lijkt mij dat de TOGAF community hier geweldig veel aan heeft. Het paper bevat dan precies een paar genuanceerde aanbevelingen voor enkele zwakke plekken in de Requirements Engineering-aanpak genaamd TOGAF.
Stel nu dat dit paper er nooit komt (dat is namelijk wel hoogst waarschijnlijk), dan komen er allemaal Rijsenbrij-architecten die los van TOGAF zeer goed bezig zijn inde boardroom. Dat is toch niet wat TOGAF wil?
Wie is er overigens ooit mee gekomen dat een compleet vakgebied een standaardmethode nodig zou hebben? Dat lijkt mij erosie van de bovenste plank.
Wie weet heeft men dit boek gelezen: http://nl.wikipedia.org/wiki/1984_(boek)
Volgens mij heb je meer aan veel verschillende maar goede methoden.
Met vriendelijke groet, Mark Paauwe
(
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
)
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 31-03-2009 15:14
Beste Daan, Allereerst: als lid van de BAWG (Business Architecture Work Group) van TOG (The Open Group) was ik in 2007/8 persoonlijk betrokken bij de 'upgrading' van TOGAF. Het was, en is, een feit dat TOG als organisatie zijn oorsprong en genen stevig in de ICT heeft. In '07 is TOG voorzichtig begonnen om professionals vanuit andere disciplines naar binnen te halen en te betrekken in de verdere ontwikkeling van TOG en TOGAF. Niet alleen informatiekundigen, maar juist/ook sociologen, communicatiespecialisten, businessmanagers, gedragswetenschappers etc., omdat 'architectuur' de complexiteit van de organisatie in al zijn facetten betreft. Het mag duidelijk zijn dat het veranderen van een aanbiedingsgericht IT-bouwers bolwerk naar een multidisciplinair en vraaggerichte organisatie, met overeenkomstige producten, niet zo eenvoudig is en niet snel gebeurt. TOGAF 9 is een bouwers-product met hier en daar de eerste tekenen van holistische, creatiever en context-gedreven elementen. Helaas staan die nog allemaal 'klein' en naast de linkerbrein-benadering van stapjes en checklists, maar ik wil nog steeds een 'half vol glas' zien en bezie TOGAF 9 hoopvol als 'tussenpaus' naar een volgende versie waarin de stelregel van G. Boomans (Schrijven is Schrappen) zal zijn toegepast en er veel meer vanuit de context en de 'bloedsomloop' (informatiehuishouding) zal worden uitgegaan. Gezien de dominante rol die de 'bouwers' binnen TOG (blijven) spelen is mijn hoop wellicht niet zo realistisch, maar dat zal dan nog wel blijken. Ondertussen viel me op dat Gartner op 14 december '08 met researchpaper G00162771 o.a. de volgende Key Findings stelde: • Through year-end 2009, 55% of EA programs will be stopped due to economic pressures and the lack of perceived value. • By 2012, 80% of organizations will have abandoned the use of standard EA frameworks. • By 2011, 80% of large-enterprise EA guidelines and solution portfolios will include cloudcomputing services. • By 2011, 30% of Global 2000 organizations will adopt application-neutral information architectures. In dat opzicht krijg je dus feitelijk ook steun van Gartner war het 'standard (EA) frameworks' betreft. Kortom: ik ben het vooral met je eens, zie die vaststelling vooral als een aanmoediging aan TOG om de compromissen te mijden en de echte 'leap' te maken, en stel vast dat de hoop dat dit gaat lukken en tot een bruikbare versie 10 zal leiden in ieder geval niet op de geschiedenis tot nu toe gebaseerd is. En ja: de benadering vanuit de business en vanuit de informatiecomponent heeft in ieder geval de toekomst.
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 31-03-2009 18:51
Hallo Daan, Om te beginnen: ik zie mijzelf niet als TOGAF expert. TOGAF 8 vond ik een sympathieke poging om 'iets' op het gebied van Enterprise Architectuur te formaliseren. Ik ben een beetje afgehaakt toen in - als ik mij goed herinner - in versie 8.1.1 in het ADM model het bedrijfsobject «Requirements» plotseling vervangen werd door het bedrijfsproces «Requirements Management» - overigens zonder dat ik daar enige verklaring of rechtvaardiging voor heb kunnen terugvinden. Het leek en lijkt me niet zo praktisch om een proces te ontwerpen waar alle andere processen vervolgens afhankelijk van zijn. Dat lijkt in engineering termen angstvallig veel op een "single point of failure". Hoe je dit fatsoenlijk kunt ontkoppelen van de andere processen is voor mij in elk geval onduidelijk gebleven. Niettemin gebruik ik TOGAF van tijd tot tijd nog steeds als informatiebron: er vallen soms best wat praktische hulpmiddelen in te vinden. Als ik nu sentimenten en argumenten in de discussie probeer te scheiden, dan lees ik een flinke dosis kritiek op de scope van TOGAF. Veel van die kritiek ben ik geneigd te delen: enige bescheidenheid zou de architectencommunity geen kwaad doen - zeker gelet op de resultaten die tot dusverre zijn geboekt. De verwarring over het verschil tussen de taken en verantwoordelijkheden van een «engineer» en die van een «architect» zijn wijdverbreid. We bewijzen het architectuurvak m.i. een slechte dienst als we ons als engineers gedragen. Voor zover TOGAF9 daarover verwarring zaait, dan ligt er een schone taak voor de auteurs van TOGAF10. Ik ben zoals bekend een verklaard tegenstander van «vendor driven architecture», en zie ik ook wel de nadelen van «vendor driven methodology». Hier wreekt zich naar mijn idee het ontbreken van een professionele, internationale, leveranciersonafhankelijke architectuurcommunity, waarin professionele architecten uit alle NAF-pijlers vertegenwoordigd zijn, die met voldoende autoriteit een standaard methodiek voor het vakgebied zou kunnen ontwikkelen. Tegelijkertijd kan ik er niet omheen een standaard methodiek een vooruitgang is ten opzichte van een grote verzameling leveranciersspecifieke methodieken. Mijn vraag is daarom simpel: Zijn de leveranciers die zijn aangesloten bij de OpenGroup nu ook zo overtuigd van de praktische bruikbaarheid van TOGAF dat ze per direct stoppen met DYA, IAF, MArch en wat dies meer zij, of komt er alleen maar een extra "standaard" bij? In dat laatste geval, dan moeten we ons naar mijn bescheiden mening serieus afvragen welk probleem we daarmee dan denken op te lossen...
Geschreven door
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
op 31-03-2009 19:00
Beste Daan,
Als je gevraagd wordt om een reactie te geven is dat kennelijk nodig. Daarom het navolgende, met genoegen.
TOGAF is voor mij geen onbekende. In juni 2006 heb ik tijdens de IT Architecture Practitioners Conference in Miami gesproken en dat heb ik in januari 2008 nogmaals in San Francisco gedaan. Na de eerste echte kennismaking in Miami heb ik een reactie op TOGAF geschreven. Die was lang en scherp, en staat al jaren openbaar op het net. Toen leek The Open Group nog een organisatie die open stond voor discussie en communicatie. Dat bleek niet zo te zijn, want niemand heeft ooit gereageerd. Dat heb ik nog een keer geverifieerd in 2008, en toen bleek dat de gelederen echt gesloten waren. Jammer, maar helaas.
De laatste jaren zijn Capgemini en later Getronics zich bezig gaan houden met TOGAF. Past ook wel, want die “methode” past in het verleden van Capgemini (de PANdata-tijd). Als ik de externe versies van SDM goed geteld heb zou TOGAF gezien kunnen worden als SDM versie 6 of misschien 7. Het is een reeks zich herhalende stappen die tracht steeds meer informatie te verzamelen over een IT-omgeving, om die als kennis vast te leggen. Normaal is dat in, niet al te kleine, organisaties minimaal in 5 jaar de stappen in de cirkel 5 keer uitgevoerd worden voordat een voldoende substantiële kennisbasis zou ontstaan (uitspraak binnen The Open Group). Tientallen mensjaren werk, dus, en het is sterk de vraag of die effectief zullen (of zelfs kunnen) zijn. En dan begint het dus pas, want je zult diverse fte’s in moeten zetten om het allemaal bij te houden.
Daan zegt, in lijn met Jaap van Rees, dat de methode het niet doet. Zeker, het is de mens die het doet, en ook zal moeten doen. Als de methode het zou doen zouden we allemaal naar de Bahama’s kunnen zodra die methode geprogrammeerd zou zijn. En dat is praktisch gewoon echt onzin.
Daar zit ook een hele zware claim van TOGAF achter: mensen die geleerd hebben volgens de methode TOGAF te werken mogen zich volgens The Open Group gecertificeerd noemen. In plat Nederlands heeft men dan het TOGAF-kunstje tijdens een cursus geleerd en dat feit staat op een The Open Group papiertje wat certificate genoemd wordt. Ron Tolido (Capgemini) stelt, samen met Ernst Fuld (directeur NGN), in de Computable van 5 februari 2009 (http://www.computable.nl/artikel/ict_topics/beleid/2858528/2379250/certificaten-zeggen-veel-te-weinig.html) dat beroep en certificering iets met elkaar te maken hebben en dat The Open Group de organisatie is om dat te regelen. Dus iedereen TOGAF gecertificeerd, en dan is iedereen in de informatie & IT-sector een vakmens. Onzin. Mensen die een Java-diploma hebben, of een SDM cursus hebben gelopen, of Archimate kunnen bedienen zijn daarmee toch ook geen vakmensen? Ja, ze kennen een aangegeven manier van werken, maar daar blijft het dan ook bij. Om vakmens te zijn komt er nog wel wat meer kijken dan een methode kennen die het verzamelen van IT-kennis door mensen met een IT-achtergrond van een IT-infrastructuur beoogt. Waarbij nog niemand me ooit antwoord heeft willen (of kunnen) geven hoe TOGAF zich in investeringen in (“IT-projecten”) en exploitatie van IT (“IT-beheer”) kan vertalen. Maar ja, ik ken versie 9.0 nog niet, natuurlijk.
Daan heeft deels gelijk als hij zegt dat de methode, de manier van werken, feitelijk irrelevant is voor de organisatie voor welke gewerkt wordt. Deels omdat werk aan IT zich herhaalt. Daarom is het wel handig als je eenzelfde soort werk op eenzelfde manier doet, met op zich vergelijkbare resultaten/producten. Maar, zoals gezegd, een echt vakmens kan meestal op meer manieren werken omdat hij/zij haar/zijn vak kent, voldoende ervaring heeft en als persoon kan optreden zoals nodig is. En daarbij is TOGAF maar een zeer klein deel van wat een vakmens moet kennen en kunnen. Certificering zou dan ook moeten zijn dat je kunt vaststellen wie vakmens is, welk vak die mens beheerst en, desnoods, op welk niveau deze vakmens in zijn vak kan functioneren. Een TOGAF certificering kan daar “een kunstje” aan toevoegen, tenminste als iemand als vakmens in de informatie & IT-sector werkt aan wat TOGAF beoogt te regelen. Want al het andere, en dat is nogal wat, valt daar immers buiten.
Op TOGAF 9.0 kan ik niet reageren. Gewoon omdat ik dat document van 728 bladzijden niet tot mijn beschikking heb. En ik betwijfel of ik het wel wil kopen, want ik heb er als vakmens niet of nauwelijks iets aan als ik mijn kennis van de ontwikkeling van TOGAF tot en met versie 8.x doortrek. De IT-wereld speelt zich immers tussen tactisch en operationeel niveau in een organisatie af en ik hou me vooral bezig met de strategisch/tactische vraagstukken, zoals regie over bijvoorbeeld IT. En daar heb ik tot nu toe niets van kunnen ontdekken, ook niet in de business-hoek van The Open Group (sorry Dave).
Daan zegt dat er een TOGAF-sekte ontstaan is. Die zie ik ook. Dat roept bij mij beelden op die ook tussen 1975 en 1985 rond SDM versies 1 en 2 ontstonden. Klopt ook wel, want, zoals gezegd, is TOGAF voor mij zoiets als versie 6 (of toch 7?) van SDM. Ook TOGAF richt zich voornamelijk op IT ontwikkeling en dat is gemiddeld toch maar 20% van alle geld dat aan IT uitgegeven wordt. En het beeld dat Daan in zijn laatste alinea oproept “Rond TOGAF … architecten’.” kan ik ook alleen maar onderschrijven. En wat me daarbij benauwd is dat organisaties er gewoon weer opnieuw intrappen. Ongelofelijk, eigenlijk, na 70 jaar IT nog steeds. En ze blijven miljarden euro’s/dollars/… weggooien.
Zoals ik gezegd heb ben ik 2 keer naar een TOGAF congres in de VS geweest. Niet helemaal voor niets, al heeft het in relatie tot The Open Group weinig opgeleverd. Het is IT-ers gewoon niet aan het verstand te brengen dat je als organisatie andere kennis nodig hebt dan IT-kennis om als organisatie IT (als in te zetten technologie) echt onder controle te kunnen krijgen, zodat de juiste IT gekocht en ingezet kan worden. Dat betekent nooit dat IT onbelangrijk is, integendeel. Alleen je hoeft weinig of niets van motoren van auto’s zelf te weten om dagelijks van Rotterdam naar Amsterdam vv. te kunnen rijden. Je hebt dan ook kennis van informatie nodig om echte regie over IT te kunnen krijgen. In mijn ervaring met heel veel organisaties en mensen blijkt het veruit de meeste IT-ers niet gegeven te zijn om daar zo over na te denken, en ik zal dan ook wel weer afgeblaft worden in dit forum als het nog eens zeg. Maar het is wel de praktijk. En TOGAF heeft daar echt niets voor. Sterker nog, het werkt het ontwikkelen van de kennis van informatie zelf zelfs stevig tegen. De gezamenlijke reactie van Ron Tolido en Erik Proper op de column van Daan laat dat bijvoorbeeld ook zien. Ik heb het al eerder gezegd: weinig is meer gesloten dan The Open Group, en dus ook TOGAF.
En dan nog de tiende opmerking in Daan zijn column: “Onafhankelijke architecten zijn architecten die volledig zelfstandig opereren of die op de loonlijst staan van een onafhankelijk, onpartijdig architectenbureau dan wel architecten die in dienst zijn van een consultancybureau dat geen bouwactiviteiten uitvoert (direct noch indirect).” Dit is wat kort door de bocht. TOGAF noemt zichzelf neutraal. Dat wil zeggen dat men elkaars belangen (die van de deelnemende IT-leveranciers) niet zal schaden. En eigenlijk is dat ongelofelijk gevaarlijk voor de klanten van die IT-leveranciers, want men zorgt, naar eigen zeggen, dus eerst voor elkaar en dan pas voor de klant. Onafhankelijk betekent feitelijk ongebonden, zelfstandig, aan niemand onderworpen, niet door iets bepaald of geregeld. Heeft dus niet zoveel met een arbeidsverband te maken, maar meer met de manier van denken en werken. Dat wil zeker niet zeggen dat je niet gebonden bent aan beroepsregels; juist wel. In de praktijk van de informatie & IT-sector betekent het in feite dat je niet gebonden bent aan een IT-leverancier. Oftewel je staat voor de organisatie, niet voor de belangen van leveranciers van oplossingen zoals IT. Daarom zal ik ook niets in TOGAF vinden waar ik, als onafhankelijke, iets mee kan omdat ik daarmee al een oplossingsrichting in zou slaan. Wat ik wel zal moeten weten is hoe de leverancierswereld met TOGAF denkt en werkt, zodat ik wat een organisatie wil naar hen kan vertalen (dus misschien zal ik dat boek toch nog moeten lezen….). Sterke vragers kunnen zo gemakkelijk gekoppeld worden aan sterke aanbieders, waardoor een optimale relatie in vraag/aanbod ontstaat. Zoals SAP me ooit eens vroeg: wanneer gaan organisaties nou eens echt weten wat ze willen? Als ze me dat nou eens zouden kunnen vertellen kunnen wij het optimale product leveren. Of dat helemaal waar is, is voor mij een stevige commerciële overdrijving. Maar het principe is natuurlijk waar. We zijn alleen nog lang niet zover en dus modderen we voort. Met Steve Covey: wanneer worden organisatie nou eindelijk eens zelf iemand rond hun informatievoorziening? Het antwoord laat op zich wachten.
Steven van ‘t Veld
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
The core of any EA development is the framework, i.e. its meta-architecture. The framework is the glue between components and artifacts. Without a good framework, there is no navigation between artifacts and their components.
Bij veel organisaties bestaat het beeld dat de Project Start Architectuur (PSA) bedoeld is om de Solution Architecture van het project weer te geven en daarmee de scope te bepalen. Als gevolg daarvan is het een dik document en duurt het enkele maanden om het op te stellen. Dit artikel laat zien dat deze invulling van de PSA fundamenteel onwenselijk is. De PSA bevat geen Solution Architecture!
Without a framework, we can deliver predictable and repeatable outcomes. An EA framework represents the architecture of the EA, that is the meta-architecture of the Enterprise, i.e. an EA structure with hooks where components fit back in, like the chassis where the car parts mount on.
In this paper, we investigate the mapping between ArchiMate’s concepts and TOGAF’s implicit and explicit meta models along the following lines. First, we ask whether TOGAF’s meta model aligns with ArchiMate’s. We investigate the generic, meta meta level of both and go deeper into the business architecture, data architecture, applications architecture and technology architecture as prescribed by TOGAF, to see whether we can express the required TOGAF notions in ArchiMate. We conclude with recommendations to the designers of both ArchiMate and TOGAF.
Bedrijfsprocessen in kaart brengen blijft een vak apart. Er zijn inmiddels schitterende modelleertools waarmee procesmodellen met één druk op de knop kunnen worden omgezet in werkende applicaties die die processen kunnen ondersteunen of op basis van bedrijfsregels zelfs volledig kunnen uitvoeren, maar in het woud van mogelijke tools en methodieken is het vaak moeilijk kiezen. Bovendien zijn beschikbare proces referentiemodellen die er voor verschillende branches en toepassingsgebieden zijn vaak lastig vertaalbaar naar de eigen praktijk.
This paper is the second in a series in which we intend to shed light on the possibilities of using the ArchiMate language with an architecture method and inform you on the pitfalls you may face. This paper follows up “Using ArchiMate with an Architecture Method”, which outlined some of the fundamental ideas behind ArchiMate and set out nine questions to ask of a method to be used in conjunction with it.
This second paper returns to answer the nine questions we defined in the first paper (to help you integrate the use of ArchiMate with your chosen architecture method) using TOGAF as an example architecture method.
The ArchiMate language for enterprise architecture has recently been adopted by The Open Group as a technical standard. This may result in a steep rise in its popularity. However, ArchiMate is only a language and does not prescribe a way of working. Hence, it will be used in combination with some other method to guide the process of architecting. Some assume it will be easy to use ArchiMate when following the process of their preferred architecture method. Indeed, it will be easy to use the ArchiMate box symbols in drawing artifacts/diagrams. Perhaps many will do this, thinking they have thus used the ArchiMate language with their method.
Danny Greefhorst, Sander Rodenhuis, Toine Schijvenaars, Erwin Oord, Jan Willem van Veen
maandag, 11 mei 2009
Een enterprise-architectuur in twee weken
Architectuur is een belangrijk instrument bij het veranderen van organisaties. Organisaties zijn in veel gevallen nog wel op zoek naar hoe ze dit instrument precies moeten hanteren. Deze zoektocht leidt er veelal toe dat architectuur overmatig wordt toegepast en onvoldoende aansluit op de doelstellingen. Dit artikel beschrijft een pragmatische visie en een bijbehorende aanpak voor enterprise-architectuur. Deze aanpak levert in twee weken al veel toegevoegde waarde.
Since architecture is a relative new field, much debate goes on about the methods and techniques to be used within the field. Since one of the key competencies of an architects is to be able think conceptually, it is only natural for architects to engage in lengthy discussions about their tools, techniques, approaches and methods. A recent example of such a discussion can be found on the Via Nova Architectura website, where a rather opinionative posting on TOGAF 9 resulted in an involved discussion with 38 elaborate responses.
De komst van de alweer negende versie van het architectuurraamwerk van de Open Group – TOGAF – heeft een verhit debat in de architectencommunity veroorzaakt. Daan Rijsenbrij stelde in zijn column in de Automatiseringgids dat TOGAF een regelrechte bedreiging voor de creativiteit van architecten vormt en pleitte voor een bijsluiter met die strekking. Op Via Nova Architectura leverde dit niet minder dan 38 reacties op – de één nog gepeperder dan de andere. Is de Open Group doorgeschoten in haar ambitie om een wereldstandaard voor architectuur neer te zetten, of hebben ze alleen misgeschoten?
In het boek "bedrijfsarchitectuur" geven de auteurs een goed overzicht van het architectuur vakgebied in de volle breedte. Het is bewonderenswaardig hoeveel informatie de auteurs in dit boek bijeen hebben kunnen brengen. Het is wel wat jammer dat het boek voor een deel weer eigen terminologie introduceert.
Henk Jonkers, Marc M. Lankhorst, Maria-Eugenia Iacob, Erik Proper
dinsdag, 17 maart 2009
De internationale standaard voor het modelleren van enterprise-architecturen
De Open Group werkt al jaren aan standaarden. Eerst waren dat standaarden op het gebied van protocollen en operating systems. Sinds het einde van de jaren negentig richt men zich ook op standaarden voor het werk van architecten. The Open Group Architecture Framework (TOGAF), waarvan onlangs versie 9 is verschenen, is uitgegroeid tot een van de meest toonaangevende methoden voor enterprise-architectuur. In dit artikel kijken we naar ArchiMate, de nieuwe Open Group-standaard voor architectuurmodellering.
Dragon1 is een beweging die enterprise architectuur uitdraagt als ontwerp- en realisatiediscipline voor duurzame, toekomstvaste en integrale bedrijfs/IT-oplossingen. In deze blog zet ik kort uiteen wat de essentie is van Dragon1. Dit zodat iedereen zelf een beeld kan vormen over wat Dragon1 is in het licht van andere bewegingen, methoden en aanpakken. En ook de mogelijkheid heeft om er kennis van te nemen.
Bij de opzet van Dragon1 we gekozen voor het bewegingsmodel. Naast een methode in boeken, cursussen, sjablonen, voorbeelden en checklisten, is er bij Dragon1 ook een Dragon1 Usergroup, een Dragon1 Architecture Foundation en een XR. e-magazine.
Met al deze zaken wordt ervoor gezorgd dat steeds meer mensen kennis kunnen nemen op een laagdrempelige en zeer toegankelijke wijze van het gedachtengoed dat Dragon1 heet. Iedereen die wil bijdragen aan Dragon1 kan dat via de Usergroup. Dat gebeurt nu nog kleinschalig elke maand in Wageningen.
Architectuur leer je niet uit een boekje, maar van een meester en na jarenlange uitoefening. Daarom: Niet TOGAF is verplichte kost voor de architect, maar de oratie van Daan Rijsenbrij. TOGAF is een goed (reactief) analyse/managementinstrument, voor IT-architectuur, of beter gezegd: IT-structuur en IT-constructie. Dragon1 is volgens de Dragon1-gebruikers meer een (proactief) ontwerp/strategisch instrument voor bedrijfstransformaties en IT-innovatie onder enterprise architectuur. Maar methoden blijven methoden. Je hebt goeroes nodig die aan de hand van een methodische aanpak laten zien hoe je mooie dingen maakt.
Er zijn de afgelopen tien jaar veel architectuurmethoden, technieken en raamwerken verschenen. Veel van deze methoden en technieken zijn afkomstig van adviesorganisaties en niet publiek beschikbaar. Er is echter een duidelijke trend naar open standaarden en TOGAF en ArchiMate zijn daarvan goede voorbeelden. In dit artikel wordt een overzicht gegeven van TOGAF, waarbij met name wordt ingegaan op TOGAF 9. Aanleiding is de publicatie ervan op 2 februari 2009 op de Open Group conferentie in San Diego.
In the introduction of the book the author promises “to answer some of the common sense business questions related to Enterprise Architecture”. Reading the book, I got very soon the impression that he in fact, wanted to answer every potential question. Some aspects are discussed on the level to guide the Architect, others to teach the Business Manager.
The EA framework is the meta-architecture of the Enterprise or the Architecture of the Enterprise Architecture. This item explores what an EA framwork is and what is should consist of.
In dit artikel pogen de auteurs de balans op te maken van een aantal ontwikkelingen op het terrein van bedrijfsmodellering. Met het positioneren van een aantal veelbesproken technieken voor visuele modellering wordt gepoogd meer helderheid te scheppen in het enorme aanbod op dit gebied. Tot slot wordt er gekeken naar voor de nabije toekomst te verwachten of gewenste uitbreidingen op bestaande praktijken.
In this research project, ing. J.M. Cloo developed a framework for evaluating architecture modeling methods for their suitability for modeling services and applied it to three of the most frequently used methods within Capgemini by Business architects: DEMO (Dietz, 1999) and Business modeling Method for Information planning (BMI). The framework consists of criteria for modeling methods and a classification of these criteria.
Systems development methods are used to express and communicate knowledge about systems and software development processes; i.e. methods encapsulate knowledge. Since methods encapsulate knowledge, they also encapsulate rationale. Rationale can in this context be understood as the reasons and arguments for particular method prescriptions. In this paper we show how the combination of two different aspects of method rationale can be used to shed some light on the communication and apprehension of methods in systems development. This is done by way of clarifying how method rationale is present at three different levels of method existence. By mapping existing research on methods onto this model, we conclude the paper by pointing at some research areas that deserve attention and where method rationale could be used as an important analytic tool.
Massimo Cossentino, Salvatore Gaglio, Brian Henderson-Sellers, Valeria Seidita
maandag, 05 juni 2006
Several different approaches to Situational Method Engineering exist. They differ in terms of the primary element of the paradigm: the method fragment definition. Here, we introduce four method fragment definitions from the literature and compare their metamodels according to structural and functional criteria. The structural comparison showed a general alignment of some concepts that are sometimes referred with different names while the study of the compositional aspects results in evidence of substantial differences.
Het doel van dit onderzoek was om een methode te ontwikkelen voor de evaluatie van digitale architectuur. Er zijn verschillende gebieden onderkend die allemaal te evalueren zijn. Twee belangrijke stromingen zijn de productgeoriënteerde aanpak en de procesgeoriënteerde aanpak. De keuze is gemaakt om het product van architectuurontwikkeling te evalueren, de architectuurdocumentatie. De Architectuur Documentatie EvaluatieMethode is een raamwerk die verschillende scans bevat die uitgevoerd kunnen worden.
Tijdens de evaluatie van de gemeente Amsterdam door middel van de voorbereidende scan werd vrijsnel duidelijk dat er verschillende belangrijk geachte elementen niet aanwezig zijn. Zo is de rationaliseringsketen niet expliciet gemaakt waardoor er geen fundering is voor alle gekozen oplossingen in de architectuurdocumentatie. Tevens zijn er geen stakeholders en concerns opgenomen waardoor de validiteit van de architectuurprincipes niet gegarandeerd is. De gemeente Amsterdam dient de rationaliseringsketen dan ook expliciet op te nemen in de volgende versie. Aangezien de architectuurdocumentatie belangrijke elementen mist zou de holistische scan niet mogen worden uitgevoerd.Dit is omwille van het onderzoek toch gedaan. ...
David Campbell, Guido Chorus, Yves Janse, Chris Nellen, Paul van Vlaanderen, Robin van ’t Wout
vrijdag, 15 juni 2007
Dit document is het resultaat van een onderzoek binnen het vakgebied van de Digitale Architectuur, zoals dit gedoceerd wordt aan de Radboud Universiteit te Nijmegen. Het onderzoek is door zes studenten uitgevoerd onder begeleiding van prof. dr. Daan Rijsenbrij en prof. dr. Erik Proper. Dit document beschrijft de eerste fase van het onderzoek; de ontwikkeling van een architectuurevaluatiemethode. In de tweede fase wordt dit onderzoek voortgezet op individuele basis. Een aantal onderdelen van de methode worden dan verder uitgediept. Ook wordt de in dit document voorgestelde methode getest door een bestaande architectuur te evalueren. Deze fase is niet beschreven in dit document.
This report is a result of research conducted for the Radboud University of Nijmegen and Sogeti Nederland B.V. Our main research question was to determine how an architect can create a usable description of an enterprise. This research question was defined because architects require insight into the enterprise which enables them to develop a usable architecture. At the time this research initiated it was yet unknown how usable descriptions could be created.
Vítor Estêvão Silva Souza, Ricardo de Almeida Falbo, Giancarlo Guizzardi
vrijdag, 22 juni 2007
The rapid evolution of the area of Web Engineering has motivated the proposal of several methods and frameworks for the development of Web Information Systems (WISs). In particular, it is becoming more and more common to use containerbased architectures and frameworks when it comes to their development. Following this idea, we have proposed a method for designing frameworkbased WISs, called FrameWeb. and, in this paper, we present FrameWeb's UML profile for modeling framework components in design models.
This paper presents experiences and reflections from using the EKD Enterprise Modeling method since the beginning of the 1990’ies. A large number of application cases have been carried out. The paper focuses on the EKD modeling language, the EKD modeling process and supporting tools.
A large number of strategies, approaches, meta models, techniques and procedures have been suggested to support method engineering (ME). Most of these artifacts, here called the ME artifacts, have been constructed, in an inductive manner, synthesizing ME practice and existing ISD methods without any theory-driven conceptual foundation. Also those ME artifacts which have some conceptual groundwork have been anchored on foundations that only partly cover ME. This paper presents an ontological framework, called OntoFrame, which can be used as a coherent conceptual foundation for the construction, analysis and comparison of ME artifacts. Due to its largeness, we describe here its modular structure composed of multiple ontologies. For each ontology, we highlight its purpose, sub-domains and theoretical foundations. We also mention the approaches and process by which OntoFrame has been constructed.
The discipline of situational method engineering (SME) promotes the idea of retrieving, adapting, and tailoring fragments, rather than complete methodologies, to specific situations. In order to succeed in creating good methodologies that best suit given situations, fragment representation and cataloguing are very important activities. We introduce a visual SME approach,whose roots are in domain engineering. This approach relies on the Application-based DOmain Modeling (ADOM) approach, which provides a framework for representing both applications and domains and validating them each against the other. Furthermore, the proposed ADOM-based approach aims at supporting all the SME-related activities, while in this paper we focus only on its fragment representation and cataloguing parts. The main advantages of the approach are its expressiveness, its support for specifying, constraining, and...
We propose a three stage method development life cycle. The requirements engineering phase consists of elicitation and representation of method intentions, the design phase produces the architechture of the method and the construction phase consists of organizing method features in a coherent whole. We concentrate in this paper on the Design and Construction phases of the life cycle. We explaion our notion of method architecture and organization and illustrate them. Finally we show the relevance of method architecture and organization in SME. The design and consturction engineering phases of our life cycle are illustrated for a small SME example.
Little scientific research has as yet been done on projects conforming to Enterprise Architecture. To lay foundations for such research, this paper presents a theoretical framework for defining the Project Architecture (PA) in the context of working with Enterprise Architecture. One part of the PA is the Project Start Architecture (PSA), which bounds the project to the Enterprise Architecture (EA) and/or Domain Architecture (DA). We start with explicating the context of a PSA in terms of its relation to the EA and DA. Subsequently, we define the PA in terms of three dimensions. The first dimension con-tains four aspect areas. The second dimension features four abstraction levels. The third dimension contains two project content categories: the PSA (containing prescriptions inherited from the EA and/or DA) and the PED (the Project Exclusive Design, containing the fundamental analysis and design artifacts that have been created specifically for the project). A real-life case is used to help illu-strate and validate the theoretical framework. Additionally, a mapping with RUP artifacts is made to further clarify the framework of the PA with examples of well-known analysis and design artifact types.
The aim of this research is to develop an information agent framework for knowledge discovery in enterprise architecture (EA). This framework is based on specific purpose ontology and knowledge discovery techniques. Such framework would facilitate strategic decision making for EA stakeholders by enabling them to analyze and monitor the portfolio of processes, data, applications, and organizational units in terms of their correlation and impact in the overall organization. This framework is very useful for affording key stakeholders with the appropriate view that is reliant on an accurate and concise picture of systems, applications, technologies and other infrastructure elements in the business and how these integrate to serve the enterprise. The paper discusses the concepts and components of this framework. Potential benefits of this framework over existing approaches are also discussed.
In this article, we explore the possibilities of combining ArchiMate, a modelling language for enterprise architecture (EA), with TOGAF, The Open Group Architecture Framework, a design method for EA.
In een serie van artikelen wordt een generiek uitbreidbaar (IT-) Architectuurraamwerk beschreven. In dit eerste artikel wordt gedetailleerd ingegaan op de essentie van het ontwerpproces.
In een serie van artikelen wordt een generiek uitbreidbaar (IT-)Architectuurraamwerk beschreven. In dit tweede artikel wordt het Metamodel xAF beschreven en zal nader worden ingegaan op de Architectuur-principes.
